Val Kilmer to wszechstronny amerykański aktor, który zdobył międzynarodową sławę dzięki swoim niezapomnianym rolom w filmach z różnych gatunków. Na 16 maja 2024 roku ma 64 lata. Jest synem Gladys Swanette i Eugene’a Dorrisa Kilmera, ma dwóch braci. W latach 1988–1996 był żonaty z aktorką Joanne Whalley, z którą ma dwoje dzieci: córkę Mercedes i syna Jacka, który również podążył śladami rodziców, zostając aktorem. Zyskał szczególne uznanie za ikoniczną rolę Toma „Icemana” Kazansky’ego w filmie „Top Gun” i jako Jim Morrison w „The Doors”. Jego kariera obejmuje szerokie spektrum gatunków filmowych, od komedii po dramaty historyczne i science fiction, co przyniosło mu uznanie krytyków, którzy podkreślali jego talent jako niedocenianego aktora swojego pokolenia. Aktor zmagał się z rakiem gardła, co wpłynęło na jego głos, ale mimo to pozostał aktywny zawodowo i dzielił się swoją historią.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: 64 lata (stan na 16 maja 2024)
- Żona/Mąż: Joanne Whalley (była żona)
- Dzieci: Mercedes Kilmer, Jack Kilmer
- Zawód: Aktor
- Główne osiągnięcie: Ikoniczne role w filmach „Top Gun”, „The Doors”, „Tombstone”, „Batman Forever”.
Val Kilmer: Ikona kina o wszechstronnym talencie
Val Edward Kilmer, urodzony 31 grudnia 1959 roku w Los Angeles w Kalifornii, był postacią, która na stałe zapisała się w historii Hollywood. Jego droga do sławy wiodła przez prestiżową Juilliard School, którą ukończył z tytułem Bachelor of Fine Arts (BFA), stając się najmłodszą osobą, jaka kiedykolwiek została przyjęta na Wydział Dramatu tej szkoły. Ta elitarna edukacja stanowiła fundament dla jego niezwykłej kariery, która obejmowała role w filmach z najróżniejszych gatunków – od komedii, przez filmy akcji, westerny, aż po dramaty historyczne i produkcje science fiction. Krytycy, w tym słynny Roger Ebert w 1992 roku, doceniali jego talent, sugerując, że Kilmer zasługiwałby na nagrodę dla najbardziej niedocenianego aktora pierwszoplanowego swojego pokolenia.
Początki i życie prywatne Vala Kilmera
Val Kilmer wychował się w Los Angeles jako drugi z trzech synów Gladys Swanette (z domu Ekstadt), posiadającej szwedzkie korzenie, oraz Eugene’a Dorrisa Kilmera, przemysłowca i dewelopera, którego przodkowie pochodzili z Irlandii, Niemiec i mieli korzenie Cherokee. Wczesne lata jego życia naznaczyła jednak głęboka tragedia – w 1977 roku jego młodszy brat, Wesley, cierpiący na epilepsję, utonął w gorącej kąpieli w wieku zaledwie 16 lat. To doświadczenie z pewnością odcisnęło piętno na jego życiu osobistym.
Jego życie uczuciowe wiązało się z aktorką Joanne Whalley, którą poznał na planie filmu „Willow”. Para pobrała się w 1988 roku i doczekała dwójki dzieci, w tym syna Jacka Kilmera, który również postanowił spróbować swoich sił w aktorstwie. Małżeństwo zakończyło się rozwodem w 1996 roku. Warto odnotować, że Kilmer uczęszczał do Chatsworth High School, gdzie nawiązał przyjaźnie z przyszłymi gwiazdami kina, takimi jak Kevin Spacey, a także spotykał się z Mare Winningham. Wychowany w wierze Chrześcijańskiej Nauki (Christian Science), Val Kilmer pozostał jej wierny przez większość swojego dorosłego życia.
Rodzina Vala Kilmera
- Rodzice: Gladys Swanette (z domu Ekstadt) i Eugene Dorris Kilmer
- Bracia: Dwóch braci, w tym Wesley (zmarły w 1977 roku)
- Była żona: Joanne Whalley (małżeństwo 1988–1996)
- Dzieci: Mercedes Kilmer, Jack Kilmer
Kariera filmowa: Od komedii do ikonicznych ról
Kariera Vala Kilmera nabrała tempa w latach 80. XX wieku, kiedy to zaczął od ról komediowych. W filmie „Top Secret!” z 1984 roku wcielił się w gwiazdę rocka, a rok później zagrał w „Real Genius”. Te wczesne role otworzyły mu drzwi do bardziej wymagających kreacji dramatycznych.
Przełomowym momentem okazał się rok 1986 i kultowa rola pilota Toma „Icemana” Kazansky’ego w filmie „Top Gun”. Występ u boku Toma Cruise’a przyniósł Kilmerowi międzynarodową sławę i uczynił z niego gwiazdę pierwszej wielkości. Film zarobił imponujące 344 miliony dolarów. Kolejnym wielkim sukcesem była rola Jima Morrisona, lidera The Doors, w filmie Olivera Stone’a z 1991 roku. Kilmer przygotowywał się do tej roli przez cały rok, wnikając w postać w sposób niemalże ekstremalny – nosił ubrania Morrisona i odwiedzał jego ulubione miejsca. Jego śpiew podczas nagrań był tak przekonujący, że członkowie zespołu The Doors mieli trudności z odróżnieniem go od oryginału.
W 1993 roku Kilmer zachwycił jako Doc Holliday w westernie „Tombstone”. Dla tej roli nauczył się grać na pianinie utwór Chopina, mimo że wcześniej nie miał z tym instrumentem do czynienia. Ta kreacja przyciągnęła uwagę reżysera Joela Schumachera, który zaproponował mu rolę Batmana. W 1995 roku Val Kilmer wcielił się w Mrocznego Rycerza w filmie „Batman Forever”, zastępując Michaela Keatona. Przyjął tę propozycję bez czytania scenariusza, a nawet bez wiedzy o reżyserze. Nawet Bob Kane, twórca postaci Batmana, uznał jego interpretację za najlepszą do tamtego czasu. Jednak już w lutym 1996 roku Kilmer zdecydował, że nie powróci do roli. Powodem była jego frustracja, że postać Batmana jest marginalizowana na rzecz złoczyńców, a także konflikty terminowe z filmem „The Saint”. Ostatnim akcentem jego bogatej kariery filmowej był powrót do roli Icemana w filmie „Top Gun: Maverick” w 2022 roku, co stanowiło symboliczne domknięcie jego drogi filmowej, trwającej od 1980 roku.
Najważniejsze role Vala Kilmera
- Tom „Iceman” Kazansky w „Top Gun” (1986)
- Jim Morrison w „The Doors” (1991)
- Doc Holliday w „Tombstone” (1993)
- Batman w „Batman Forever” (1995)
- Tom „Iceman” Kazansky w „Top Gun: Maverick” (2022)
Teatr, muzyka i inne artystyczne ekspresje
Val Kilmer nie ograniczał się jedynie do kina. W 1983 roku zadebiutował na deskach Broadwayu w sztuce „The Slab Boys”, występując u boku takich talentów jak Kevin Bacon i Sean Penn. Jego wszechstronność objawiła się również w projekcie „Citizen Twain”, jednoosobowym spektaklu, który napisał i wystawił w Los Angeles w 2012 roku, wcielając się w postać słynnego pisarza Marka Twaina.
Jego talent muzyczny również znalazł ujście. Na potrzeby filmu „Top Secret!” samodzielnie zaśpiewał wszystkie utwory, a nawet wydał album pod nazwiskiem swojego filmowego bohatera, Nicka Riversa. Podczas pracy nad filmem o The Doors, Kilmer nagrał własne interpretacje utworów zespołu, które zrobiły ogromne wrażenie na oryginalnym producencie grupy, Paulu Rothchildzie. Aktor użyczył również swojego głosu w dubbingu, wcielając się w postać Mojżesza i samego Boga w animowanym filmie „The Prince of Egypt” (1998), a w 2008 roku stał się głosem kultowego samochodu KITT w nowej wersji serialu „Knight Rider”.
Działalność teatralna i dubbingowa Vala Kilmera
- Debiut na Broadwayu w „The Slab Boys” (1983)
- Jednoosobowy spektakl „Citizen Twain” (2012)
- Głos Mojżesza i Boga w „The Prince of Egypt” (1998)
- Głos samochodu KITT w „Knight Rider” (2008)
Walka z chorobą i dziedzictwo
Życie Vala Kilmera naznaczone było również trudnymi doświadczeniami zdrowotnymi. W 2015 roku u aktora zdiagnozowano raka gardła. Przeszedł intensywne leczenie, obejmujące chemioterapię i dwie tracheotomie, które trwale uszkodziły jego struny głosowe, znacząco utrudniając mówienie. Mimo tych wyzwań, Kilmer postanowił dzielić się swoją historią. Swoje zmagania ze zdrowiem i przebytą karierę opisał w pamiętniku „I’m Your Huckleberry”, wydanym w 2020 roku, oraz w poruszającym filmie dokumentalnym „Val”, który ujrzał światło dzienne w 2021 roku.
Val Kilmer zmarł 1 kwietnia 2025 roku w Los Angeles w wieku 65 lat. Jego odejście było końcem pewnej ery w kinie. Aktor, który miał opinię osoby trudnej we współpracy na planie, jak wspominał Joel Schumacher, pozostawił po sobie bogate dziedzictwo artystyczne. Jego kariera, choć czasem kontrowersyjna, była dowodem niezwykłego talentu i wszechstronności. Nawet pomimo trudności zdrowotnych, jego wpływ na kulturę popularną był znaczący, co potwierdza m.in. piosenka zespołu Bowling for Soup zatytułowana „Val Kilmer”. Aktor odrzucił również znaczące propozycje, jak udział w filmach „The Outsiders” Francisa Forda Coppoli czy „Blue Velvet” Davida Lyncha, co pokazuje jego niezależność w kształtowaniu swojej ścieżki kariery. Jego twórczość poetycka, jak tomik „My Edens After Burns”, oraz intensywne przygotowania do ról, jak szkolenie w stylu Delta Force do filmu „Spartan”, świadczą o jego głębokim zaangażowaniu w sztukę.
Warto wiedzieć: W 1992 roku krytyk filmowy Roger Ebert nazwał Vala Kilmera najbardziej niedocenianym aktorem pierwszoplanowym swojego pokolenia.
Kluczowe daty z życia i kariery Vala Kilmera
| Data | Wydarzenie |
|---|---|
| 31 grudnia 1959 | Narodziny Vala Edwarda Kilmera w Los Angeles |
| 1977 | Tragiczna śmierć brata, Wesleya |
| 1983 | Debiut teatralny na Broadwayu w sztuce „The Slab Boys” |
| 1984 | Rola w filmie „Top Secret!” |
| 1985 | Rola w filmie „Real Genius” |
| 1986 | Przełomowa rola „Icemana” w filmie „Top Gun” |
| 1988 | Ślub z Joanne Whalley |
| 1991 | Kultowa rola Jima Morrisona w filmie „The Doors” |
| 1993 | Rola Doc Hollidaya w westernie „Tombstone” |
| 1995 | Wcielenie się w rolę Batmana w filmie „Batman Forever” |
| 1996 | Rozwód z Joanne Whalley; rezygnacja z roli Batmana |
| 1998 | Dubbing Mojżesza i Boga w „The Prince of Egypt” |
| 2004 | Szkolenie Delta Force do roli w filmie „Spartan” |
| 2008 | Głos samochodu KITT w „Knight Rider” |
| 2012 | Premiera jednoosobowego spektaklu „Citizen Twain” |
| 2015 | Diagnoza raka gardła |
| 2020 | Wydanie pamiętnika „I’m Your Huckleberry” |
| 2021 | Premiera filmu dokumentalnego „Val” |
| 2022 | Ostatnia rola filmowa jako Iceman w „Top Gun: Maverick” |
| 1 kwietnia 2025 | Śmierć Vala Kilmera w Los Angeles w wieku 65 lat |
Warto wiedzieć: Val Kilmer przygotowując się do roli agenta w filmie „Spartan” (2004) Davida Mameta, przeszedł specjalistyczne szkolenie inspirowane treningami jednostek Delta Force.
Val Kilmer pozostawił po sobie trwały ślad w historii kina, udowadniając swoją wszechstronność od komediowych ról po ikoniczne kreacje dramatyczne, a jego walka z chorobą stała się inspiracją dla wielu. Jego talent aktorski, połączony z pasją do sztuki i wytrwałością w obliczu trudności, zapewnił mu miejsce wśród najbardziej rozpoznawalnych postaci Hollywood.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
[„Na co umarł Val Kilmer?”]
Val Kilmer żyje. Zmagał się z rakiem gardła, który został wykryty w 2015 roku.
[„Co stało się ze zdrowiem Vala Kilmera?”]
Val Kilmer przeszedł tracheotomię, która wpłynęła na jego zdolność mówienia. Obecnie używa specjalnego urządzenia do komunikacji.
[„Czy Val Kilmer palił papierosy?”]
Tak, Val Kilmer palił papierosy przez wiele lat. Uważa się, że nałóg ten przyczynił się do rozwoju jego choroby.
[„Czy Val Kilmer zdobył Oscara?”]
Nie, Val Kilmer nigdy nie zdobył Oscara. Był nominowany do Złotego Globu za rolę w filmie „The Doors”.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Val_Kilmer
