Maria Callas: Operowa primadonna stulecia, legendarna śpiewaczka

2

Maria Callas, urodzona 2 grudnia 1923 roku w Nowym Jorku, to postać, która na zawsze odmieniła oblicze muzyki operowej. Uznawana za jedną z najwybitniejszych śpiewaczek XX wieku, zyskała przydomek „La Divina”. Jej życie, choć naznaczone trudnościami i kontrowersjami, stało się inspiracją dla wielu, a jej występy na największych scenach operowych świata do dziś są wspominane z podziwem. Maria Callas zmarła 16 września 1977 roku w Paryżu, pozostawiając po sobie niezatarte dziedzictwo artystyczne.

Choć jej prawdziwe nazwisko brzmiało Maria Anna Cecilia Sophia Kalogeropoulou, na nowojorskim akcie urodzenia widniało uproszczone Sophie Cecilia Kalos. Pochodząca z rodziny greckich imigrantów, jej ojciec zmienił rodowe nazwisko na łatwiejsze do wymówienia w Stanach Zjednoczonych. Callas posiadała potrójne obywatelstwo – greckie, włoskie, a amerykańskiego zrzekła się w 1966 roku. Zgodnie z jej ostatnią wolą, prochy artystki zostały rozproszone nad Morzem Egejskim w Grecji, podkreślając jej silną więź z korzeniami.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na wrzesień 2024 roku Maria Callas miałaby 100 lat.
• Żona/Mąż: Giovanni Battista Meneghini
• Dzieci: Brak
• Zawód: Śpiewaczka operowa (sopran dramatyczny)
• Główne osiągnięcie: Uznawana za jedną z najwybitniejszych śpiewaczek operowych XX wieku, zrewolucjonizowała wykonawstwo operowe, łącząc wspaniały wokal z głęboką interpretacją dramatyczną.

Podstawowe informacje o Marii Callas

Dane biograficzne

Maria Callas przyszła na świat 2 grudnia 1923 roku w Flower Fifth Avenue Hospital na Manhattanie w Nowym Jorku. Jej życie zakończyło się 16 września 1977 roku w Paryżu, w wieku zaledwie 53 lat. Mimo młodego wieku, artystka zdążyła zrewolucjonizować świat opery, stając się legendą jeszcze za życia.

Pochodzenie i nazwisko

Artystka urodziła się jako Maria Anna Cecilia Sophia Kalogeropoulou, co odzwierciedla jej greckie pochodzenie. Na jej nowojorskim akcie urodzenia widnieje uproszczone nazwisko Sophie Cecilia Kalos. Jej ojciec, George, skrócił rodowe nazwisko Kalogeropoulos najpierw do formy „Kalos”, a ostatecznie do „Callas”, aby ułatwić jego wymowę w Stanach Zjednoczonych. Choć używała nazwiska Callas, zawsze podkreślała swoje greckie korzenie.

Obywatelstwo i status

Maria Callas posiadała potrójne powiązania państwowe, będąc obywatelką Grecji i Włoch. Obywatelstwa amerykańskiego zrzekła się w 1966 roku. Jej międzynarodowy status podkreślał zasięg jej kariery i wpływ na sceny operowe całego świata.

Śmierć i miejsce spoczynku

Maria Callas zmarła 16 września 1977 roku w Paryżu. Miała zaledwie 53 lata. Zgodnie z jej ostatnią wolą, jej prochy zostały rozproszone nad Morzem Egejskim w Grecji, co stanowiło symboliczne powiązanie z jej dziedzictwem i ojczyzną przodków.

Rodzina i życie prywatne Marii Callas

Relacje z rodzicami

Życie osobiste Marii Callas było naznaczone skomplikowanymi relacjami rodzinnymi. Jej rodzice, George i Litsa, tworzyli niedobraną parę. George był spokojnym człowiekiem, pozbawionym artystycznych ambicji, podczas gdy Litsa była towarzysko ambitna i marzyła o karierze w sztuce, co często przekładało się na presję wywieraną na córkę.

Trudne dzieciństwo i trauma

Dzieciństwo Marii było trudne i naznaczone traumami. Śmierć jej brata Vassilisa na zapalenie opon mózgowych latem 1922 roku była ogromnym ciosem dla rodziny i jednym z powodów emigracji do USA. Litsa, przekonana o narodzinach syna, przez pierwsze cztery dni życia odmawiała spojrzenia na córkę. Callas czuła się „brzydkim kaczątkiem”, była otyła i mało popularna w porównaniu do swojej pięknej siostry Jackie. Twierdziła, że matka odebrała jej dzieciństwo, zmuszając ją do śpiewania. Podczas okupacji Grecji matka zmuszała Marię do kontaktów z włoskimi i niemieckimi żołnierzami, aby zdobywać jedzenie i pieniądze dla rodziny, co pozostawiło głęboką urazę. Po nieudanej próbie pogodzenia się z matką w 1950 roku, Maria całkowicie zerwała z nią kontakt.

Małżeństwo i związki

W 1949 roku Maria Callas poślubiła Giovanniego Battistę Meneghiniego, włoskiego przemysłowca. Jej najsłynniejszym i najbardziej burzliwym związkiem był jednak trwający w latach 1959–1968 romans z greckim magnatem transportowym Arystotelesem Onassisem. Ten związek, często opisywany w mediach, był stałym tematem tabloidów na całym świecie, a jego kulisy były przedmiotem nieustannych spekulacji.

Edukacja muzyczna Marii Callas

Początki nauki w Grecji

Po powrocie do Aten w 1937 roku, młoda Maria próbowała dostać się do Konserwatorium Ateńskiego. Niestety, została odrzucona z powodu braku znajomości teorii muzyki, co stanowiło pierwsze wyzwanie na jej drodze edukacyjnej. Historia Marii Callas pokazuje, że początkowe odrzucenie przez szkołę nie przekreśla szansy na światową karierę.

Kluczowi nauczyciele

Pierwszą nauczycielką śpiewu Marii była Maria Trivelli, która jako pierwsza dostrzegła, że Callas nie jest kontraltem, lecz sopranem dramatycznym. Trivelli pracowała nad podniesieniem skali głosu młodej artystki. Kluczową rolę w jej edukacji odegrała również hiszpańska sopranistka Elvira de Hidalgo. De Hidalgo nauczyła Marię techniki *bel canto*, kładąc nacisk na lekkość, elastyczność głosu, a także skomplikowane ozdobniki, skale i tryle.

Metodyka nauki i dyscyplina

Jako nastolatka, Maria Callas była modelową studentką, charakteryzującą się niezwykłą dyscypliną. Uczyła się po 5-6 godzin dziennie, a w Konserwatorium przebywała od 10 rano do wyjścia ostatniego ucznia. Wierzyła w rygorystyczne podejście do nauki śpiewu, stosując technikę określaną jako „strait-jacket” techniki *bel canto*, uważając, że jest to bardzo twardy trening wymagający żelaznej dyscypliny. Słynęła z pracowitości, ucząc się nawet od najmniej utalentowanych kolegów, uważając, że z każdego doświadczenia można wyciągnąć cenną lekcję.

Kariera zawodowa Marii Callas

Debiut i pierwsze sukcesy

Maria Callas zadebiutowała profesjonalnie w lutym 1941 roku, wykonując małą rolę Beatrice w operetce „Boccaccio” Franza von Suppé. Był to debiut w trudnych czasach wojennych. Jej pierwszą główną rolą była Tosca w sierpniu 1942 roku. Ta interpretacja została uznana za genialną, a krytycy nazwali ją „nową gwiazdą na greckim firmamencie”. W 1944 roku wystąpiła jako Leonora w greckojęzycznej produkcji „Fidelio” Beethovena w starożytnym Odeonie Heroda Attyka, co było kolejnym znaczącym sukcesem.

Przełomowe role

Przełomem w jej karierze była rola Toski, która przyniosła jej rozgłos w Grecji. Występ w „Fideliu” w Atenach umocnił jej pozycję. Powrót do USA 14 września 1945 roku był motywowany chęcią ponownego nawiązania kontaktu z ojcem, George’em, i rozwojem kariery na arenie międzynarodowej. Choć urodziła się w Nowym Jorku, to Europa stała się miejscem, gdzie jej talent został w pełni doceniony. Wkrótce zaczęła pojawiać się na największych scenach operowych świata.

Powrót do Ameryki i rozwój kariery

Po latach triumfów w Europie, Maria Callas powróciła do Stanów Zjednoczonych w 1945 roku, gdzie rozwijała swoją karierę. Choć jej debiut w USA nastąpił później, to europejskie sceny, takie jak La Scala w Mediolanie, stały się jej głównym polem działania. Jej powrót do Ameryki był motywowany chęcią nawiązania kontaktu z ojcem, ale przede wszystkim dalszym rozwojem swojej międzynarodowej kariery.

Muzyka i głos Marii Callas

Wszechstronność repertuaru

Maria Callas była fenomenem ze względu na niezwykłą rozpiętość swojego repertuaru. W jej dorobku znajdują się role od klasycznej *opera seria*, przez dzieła Donizettiego i Belliniego, aż po dramatyczne kreacje w operach Verdiego, Pucciniego i Wagnera. Posiadała zdolność do wykonywania partii koloraturowych, a także ciężkich, dramatycznych ról, co czyniło ją artystką wszechstronną.

Przydomek i uznanie

Dzięki swoim niezwykłym talentom muzycznym i aktorskim, Maria Callas zyskała przydomek „La Divina” (Boska), który doskonale odzwierciedlał jej boski status w świecie opery. Leonard Bernstein, wybitny kompozytor i dyrygent, określił ją mianem „Biblii opery”, co podkreślało jej autorytet i znaczenie w tej dziedzinie sztuki. W 2006 roku magazyn „Opera News” uznał ją za wciąż najlepiej sprzedającą się wokalistkę muzyki klasycznej i definicję „divy jako artystki”.

Charakterystyka głosu i muzykalność

Jej głos charakteryzował się ciepłym, lirycznym i intensywnym tonem, który według nauczycielki Marii Trivelli „wirował i buchał jak płomień”. Callas posiadała niesamowitą naturalną biegłość i umiejętność wykonywania najtrudniejszych arii z najwyższą muzykalnością. Krytycy podkreślali, że poza głosem posiadała rzadki dar aktorski, który pozwalał jej całkowicie wcielać się w odgrywane postaci, nadając im głębię i prawdę dramatyczną.

Nagrody i osiągnięcia Marii Callas

Uznanie pośmiertne

Choć za życia Maria Callas zdobyła wiele nagród, jej wkład w sztukę operową doceniany jest również pośmiertnie. W 2006 roku magazyn „Opera News” uznał ją za wciąż najlepiej sprzedającą się wokalistkę muzyki klasycznej i zdefiniował ją jako „divę jako artystkę”.

Wyróżnienia i odznaczenia

Maria Callas została uhonorowana nagrodą Grammy za całokształt twórczości, co potwierdza jej niezatarty wpływ na historię muzyki. Posiadała również tytuł Commendatore OMRI (Order Zasługi Republiki Włoskiej), będący wyrazem uznania dla jej wkładu w kulturę Włoch. Jej kariera obejmowała występy na największych scenach operowych świata, takich jak La Scala w Mediolanie, Metropolitan Opera w Nowym Jorku czy Covent Garden w Londynie.

Wybrane nagrody i osiągnięcia

• Grammy Lifetime Achievement Award
• Commendatore OMRI (Order Zasługi Republiki Włoskiej)
• Uznana przez „Opera News” za najlepiej sprzedającą się wokalistkę muzyki klasycznej (2006)

Zdrowie i przemiany fizyczne

Problemy ze wzrokiem

Maria Callas cierpiała na silną krótkowzroczność, która znacząco utrudniała jej występy na scenie. Była niemal ślepa bez okularów lub soczewek, co zmuszało ją do polegania na swojej intuicji i głębokim zrozumieniu roli. Mimo tych trudności, jej występy były zawsze pełne pasji i precyzji.

Metamorfoza i jej wpływ

W połowie swojej kariery Maria Callas przeszła znaczącą metamorfozę fizyczną, tracąc na wadze. Ta drastyczna utrata kilogramów, choć czyniła ją jedną z najelegantszych kobiet swoich czasów i inspirowała świat mody, według wielu mogła przyczynić się do osłabienia jej głosu. Mimo to, jej determinacja i profesjonalizm nie osłabły.

Kontrowersje i skandale związane z Marii Callas

Rywalizacja i wrogość w środowisku

Prasa latami żywiła się rzekomym, zaciekłym konfliktem między Callas a włoską sopranistką Renatą Tebaldi. Na początku swojej kariery w Grecji, inne śpiewaczki próbowały uniemożliwić jej występy i wyśmiewały ją w kulisach, zazdroszcząc jej talentu. Te doświadczenia ukształtowały jej twardy charakter i determinację.

Temperament i życie prywatne

Media często skupiały się na jej rzekomo trudnym charakterze i wybuchowym temperamencie, co często przyćmiewało jej osiągnięcia artystyczne. Jej burzliwe życie prywatne, w tym głośny romans z greckim miliarderem Arystotelesem Onassisem, były stałym tematem tabloidów na całym świecie. Związek z Onassisem, rozpoczęty w 1959 roku, był jednym z najbardziej medialnych romansów swoich czasów.

Ciekawostki z życia Marii Callas

Mieszkanie w Atenach

W latach 1937–1945 Maria mieszkała w kamienicy w Atenach, która do dziś jest kojarzona z jej pobytem w Grecji. To miejsce stanowiło ważny etap w jej rozwoju artystycznym i osobistym.

Podejście do nauki i pracy

Maria Callas wierzyła w rygorystyczne podejście do nauki śpiewu, stosując technikę określaną jako „strait-jacket” techniki *bel canto*. Słynęła z niezwykłej dbałości o tekst i znaczenie słów w ariach, a nie tylko o czystość dźwięku. Jej pracowitość i dążenie do perfekcji były legendą w świecie opery.

Warto wiedzieć: Krytycy podkreślali, że poza głosem, Maria Callas posiadała rzadki dar aktorski, który pozwalał jej całkowicie wcielać się w odgrywane postaci, nadając im głębię i prawdę dramatyczną. Zrewolucjonizowała operę, przywracając zapomniane dzieła *bel canto* i kładąc nacisk na prawdę dramatyczną w śpiewie.

Powrót do USA w 1945 roku był motywowany chęcią ponownego nawiązania kontaktu z ojcem, George’em. Choć urodziła się w Nowym Jorku, to Europa stała się miejscem, gdzie jej talent został w pełni doceniony, a jej debiut w La Scali w Mediolanie w 1950 roku otworzył jej drzwi do światowej kariery. Decyzja o rozproszeniu prochów nad Morzem Egejskim podkreśliła jej silną więź z greckimi korzeniami i miłość do ojczyzny.

Po drastycznej utracie wagi stała się jedną z najelegantszych kobiet swoich czasów, inspirując świat mody. Ostatnie lata życia spędziła w izolacji w swoim paryskim mieszkaniu, co dodaje tragizmu jej biografii. Do dziś Maria Callas pozostaje punktem odniesienia dla wszystkich sopranistek podejmujących się ról z repertuaru włoskiego, a jej historia pokazuje, że początkowe trudności edukacyjne nie przekreślają szansy na światową karierę. Doświadczenia z czasów okupacji ukształtowały jej twardy charakter i determinację w dążeniu do celu.

Maria Callas, dzięki swojej niezrównanej technice i dramatycznemu talentowi, na zawsze zmieniła oblicze opery, pozostając inspiracją dla pokoleń artystów. Jej życie, pełne wzlotów i upadków, dowodzi, że determinacja i pasja mogą przezwyciężyć największe wyzwania. Jako „La Divina”, pozostawiła niezatarty ślad w historii muzyki, a jej dziedzictwo wciąż żyje w sercach miłośników opery na całym świecie.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Maria_Callas