Eusebio: Czarna Pantera, legenda portugalskiego i światowego futbolu

0

Eusébio da Silva Ferreira, powszechnie znany jako Eusébio, to postać, która na zawsze zapisała się w annałach światowego futbolu. Urodzony 25 stycznia 1942 roku, na dzień 16 maja 2024 roku miałby 82 lata. Ten portugalski napastnik, uznawany za jednego z najwybitniejszych zawodników w historii gry, był legendą SL Benfica i kluczową postacią reprezentacji Portugalii, którą poprowadził do historycznego, trzeciego miejsca na Mistrzostwach Świata w 1966 roku, zdobywając tam tytuł króla strzelców. Jego życie, od skromnych początków w Mozambiku po status „Króla” futbolu, to inspirująca opowieść o talencie, determinacji i niezachwianym duchu sportowym.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na dzień 16 maja 2024 roku, 82 lata (urodzony 25 stycznia 1942).
• Żona/Mąż: Brak informacji w dostarczonym tekście.
• Dzieci: Brak informacji w dostarczonym tekście.
• Zawód: Piłkarz.
• Główne osiągnięcie: Trzecie miejsce na Mistrzostwach Świata 1966 (król strzelców turnieju) i zdobycie Pucharu Europy z SL Benfica w 1962 roku.

Podstawowe informacje o Eusébio

Eusébio da Silva Ferreira, którego świat znał jako Eusébio, przyszedł na świat 25 stycznia 1942 roku w dzielnicy Mafalala w Lourenço Marques (dzisiejsze Maputo), w Mozambiku Portugalskim. Jego życie zakończyło się 5 stycznia 2014 roku w Lizbonie, w wieku 71 lat. Jest powszechnie uznawany za jednego z najwybitniejszych piłkarzy w historii futbolu, a wielu uważa go za najlepszego zawodnika w dziejach klubu SL Benfica. W trakcie swojej niezwykle bogatej kariery Eusébio imponował skutecznością, zdobywając łącznie 733 gole w 745 rozegranych meczach.

Dzięki swojej niezwykłej szybkości, zwinności i instynktowi strzeleckiemu, Eusébio zyskał wiele przydomków. Najbardziej znane to „Czarna Pantera” (Black Panther) i „Czarna Perła” (Black Pearl). W Portugalii często nazywano go „O Rei”, co oznacza „Król”, podkreślając jego dominującą pozycję w świecie futbolu. Eusébio mierzył 1,75 m wzrostu i występował na pozycji środkowego napastnika. Słynął z potężnego uderzenia prawą nogą, ale równie skutecznie posługiwał się lewą. Jego atletyzm i doskonała technika pozwalały mu na regularne i efektowne zdobywanie bramek.

Życie prywatne Eusébio

Eusébio da Silva Ferreira był synem Laurindo António da Silva Ferreiry, białego pracownika kolei pochodzącego z Angoli Portugalskiej, oraz Elisy Anissabeni, czarnoskórej Mozambijki. Jego ojciec, który sam w młodości grał w piłkę i był zagorzałym kibicem Benfiki, zmarł na tężec w 1950 roku, gdy Eusébio miał zaledwie osiem lat. Eusébio był czwartym z pięciorga dzieci swoich rodziców. Po śmierci ojca jego matka ponownie wyszła za mąż, co poszerzyło jego rodzinę o kolejne troje rodzeństwa.

Dorastał w skrajnie biednej dzielnicy Mozambiku. Często opuszczał lekcje w szkole, by poświęcić się swojej największej pasji – grze w piłkę nożną na improwizowanych boiskach, często boso. Jego formalne wykształcenie zakończyło się na ukończeniu zaledwie czwartej klasy szkoły podstawowej. Pomimo trudnych warunków, jego talent do gry w piłkę szybko zaczął być dostrzegany.

Kariera sportowa Eusébio

Początki kariery piłkarskiej

Pierwsze kroki w piłce nożnej Eusébio stawiał w amatorskim zespole „Os Brasileiros” (Brazylijczycy) w Mozambiku. Jako nastolatek Eusébio próbował dołączyć do klubu Desportivo de Lourenço de Marques, który był filią portugalskiej Benfiki, lecz został odrzucony. Ostatecznie, w wieku 12 lat, trafił do Sporting Lourenço Marques, filii portugalskiego Sportingu Lizbona. W barwach tego klubu jego talent zaczął rozkwitać, a w latach 1957–1960 rozegrał 42 mecze, w których strzelił imponujące 77 goli.

Jego talent został szybko zauważony na arenie międzynarodowej. Już w wieku 15 lat został dostrzeżony przez skauta Juventusu. Jednak transfer do słynnego włoskiego klubu nie doszedł do skutku, ponieważ matka Eusébio kategorycznie sprzeciwiła się wyjazdowi syna za granicę w tak młodym wieku.

Kariera klubowa

SL Benfica

Prawdziwa legenda Eusébio zaczęła się tworzyć w latach 1961–1975, kiedy to stał się niekwestionowaną ikoną SL Benfica. Przez 14 lat gry dla „Orłów” zdobył dla klubu 473 gole w 440 oficjalnych meczach, co czyni go najlepszym strzelcem w historii klubu. Z klubem tym wywalczył aż 11 tytułów mistrza Portugalii i 5 Pucharów Portugalii.

Największym triumfem było zdobycie Pucharu Europy w 1962 roku. Finał przeciwko Realowi Madryt był jednym z najbardziej pamiętnych momentów w karierze Eusébio; strzelił w nim dwie bramki, pieczętując zwycięstwo Benfiki nad legendarną drużyną z Alfredo Di Stéfano i Ferencem Puskásem (5:3). Ten triumf na zawsze zapisał się w historii portugalskiej i europejskiej piłki nożnej.

Po odejściu z Benfiki w 1975 roku, Eusébio kontynuował swoją karierę, grając w wielu klubach na całym świecie. Jego podróż wiodła przez Stany Zjednoczone (Boston Minutemen), Meksyk (Monterrey) i Kanadę (Toronto Metros-Croatia), z którym odniósł sukces, wygrywając ligę NASL w 1976 roku. Swoją długą i bogatą karierę piłkarską zakończył pod koniec lat 70., grając w mniejszych portugalskich klubach, takich jak Beira-Mar i União de Tomar, a także w amerykańskich drużynach.

Kariera międzynarodowa

Eusébio był również niezapomnianą postacią w historii reprezentacji Portugalii. W barwach narodowych występował w latach 1961–1973, rozegrawszy łącznie 64 spotkania i zdobywając 41 bramek. Przez wiele lat jego wynik 41 goli czynił go najskuteczniejszym zawodnikiem w historii reprezentacji Portugalii.

Jego największym sukcesem w karierze reprezentacyjnej było poprowadzenie Portugalii do trzeciego miejsca na Mistrzostwach Świata w Anglii w 1966 roku. Podczas mundialu w 1966 roku Eusébio zagrał wybitną rolę, stając się królem strzelców turnieju z imponującą liczbą 9 bramek zdobytych w zaledwie 6 meczach. Jego postawa na boisku na zawsze zapisała się w annałach historii mistrzostw świata.

Nagrody i osiągnięcia Eusébio

Kariera Eusébio została uhonorowana licznymi prestiżowymi nagrodami i wyróżnieniami. W 1965 roku otrzymał Złotą Piłkę (Ballon d’Or), najbardziej prestiżowe indywidualne trofeum w europejskiej piłce nożnej. Dwukrotnie, w 1962 i 1966 roku, zajmował drugie miejsce w plebiscycie Złotej Piłki.

Eusébio przeszedł do historii jako pierwszy piłkarz, który zdobył nagrodę Europejskiego Złotego Buta w 1968 roku, przyznawanej najskuteczniejszemu strzelcowi lig europejskich. Co więcej, wyczyn ten powtórzył pięć lat później, w 1973 roku. Jego dominacja w lidze portugalskiej była niezaprzeczalna – aż siedmiokrotnie zdobywał tytuł króla strzelców (Bola de Prata) w latach 1964, 1965, 1966, 1967, 1968, 1970 oraz 1973, co stanowi rekord rozgrywek.

Międzynarodowe organizacje i publikacje również doceniały jego klasę. Międzynarodowa Federacja Historii i Statystyki Piłki Nożnej (IFFHS) sklasyfikowała go jako 9. najlepszego piłkarza XX wieku. Magazyn „World Soccer” umieścił go na 10. miejscu w zestawieniu najlepszych piłkarzy wszech czasów. W 2004 roku Pelé uwzględnił Eusébio na prestiżowej liście 125 najwybitniejszych żyjących piłkarzy świata, znanej jako FIFA 100.

Kluczowe nagrody i osiągnięcia Eusébio:

• Złota Piłka: 1965
• Drugie miejsce w plebiscycie Złotej Piłki: 1962, 1966
• Europejski Złoty But: 1968, 1973
• Król strzelców ligi portugalskiej (Bola de Prata): 7 razy (1964, 1965, 1966, 1967, 1968, 1970, 1973)
• Mistrzostwo NASL: 1976
• Puchar Europy: 1962
• Mistrzostwo Portugalii: 11 razy
• Puchar Portugalii: 5 razy

Kontrowersje i skandale związane z Eusébio

Choć kariera Eusébio była pełna blasku, jego przejście do Portugalii w 1960 roku było owiane kontrowersjami. Mimo że młody Eusébio grał w filii Sportingu Lizbona, klub SL Benfica zaoferował jego rodzinie pieniądze, których Sporting nie chciał zapłacić. Kwota 250 000 escudos, zaoferowana matce i bratu Eusébio, przekonała ich do wyboru Benfiki zamiast Sportingu. Aby uniknąć ryzyka, że Sporting „porwie” Eusébio po jego przylocie do Lizbony, Benfica nadała mu pseudonim operacyjny „Ruth Malosso”. Piłkarz został potajemnie wywieziony do hotelu w Algarve, gdzie ukrywano go przez 12 dni, dopóki emocje wokół jego kontraktu nie opadły. Ostateczna kwota, jaką Benfica zapłaciła za jego przejście, wyniosła 400 000 escudos.

Po spektakularnym sukcesie na Mistrzostwach Świata w 1966 roku, wielkie kluby z całej Europy, w tym Inter Mediolan, oferowały za Eusébio rekordowe kwoty. Jednak portugalski dyktator António de Oliveira Salazar zablokował możliwość wyjazdu Eusébio za granicę. Uznano go za „skarb narodowy” (Património do Estado), co oznaczało, że jego talent miał służyć wyłącznie Portugalii.

Ciekawostki i mniej znane fakty z życia Eusébio

Eusébio był znany nie tylko ze swoich umiejętności piłkarskich, ale także z niezwykłej postawy sportowej. Podczas finału Pucharu Europy w 1968 roku, po genialnej paradzie bramkarza Alexa Stepneya, Eusébio zatrzymał się i szczerze oklaskiwał rywala za jego interwencję. Ten gest stał się światowym symbolem sportowej klasy i ducha fair play. Po zakończeniu kariery piłkarskiej, aż do swojej śmierci, Eusébio pełnił funkcję globalnego ambasadora piłki nożnej, dzieląc się swoją wiedzą i doświadczeniem z młodszymi pokoleniami.

Choć w Mozambiku Eusébio zaniedbywał naukę, egzamin kończący czwartą klasę szkoły podstawowej zdał już po przeprowadzce do Portugalii. Grając jako dziecko w Mozambiku boso, Eusébio ukształtował swoją niezwykłą technikę i czucie piłki. Jego śmierć w 2014 roku wywołała w Portugalii trzydniową żałobę narodową, co świadczy o jego ogromnym znaczeniu dla narodu. Eusébio jest pierwszym sportowcem, którego szczątki spoczęły w Panteonie Narodowym w Lizbonie. Przed stadionem Estádio da Luz w Lizbonie stoi pomnik Eusébio, upamiętniający jego niezliczone dokonania dla klubu. Jego historia od biednego chłopca z Mozambiku do „Króla” futbolu pozostaje jedną z najbardziej inspirujących w świecie sportu.

Eusébio, jako jeden z najwybitniejszych piłkarzy w historii, pozostawił po sobie nie tylko imponujące statystyki, ale także dziedzictwo inspirujące kolejne pokolenia sportowców. Jego historia od biedy do piłkarskiego tronu jest dowodem na to, że determinacja i talent potrafią pokonać wszelkie przeszkody, a jego postawa na boisku i poza nim na zawsze zapisała się w pamięci kibiców na całym świecie.

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Eus%C3%A9bio